Tách màu in lưới — hỏi nhanh, đáp thật
Những câu chúng tôi nghe nhiều nhất từ thợ in lụa (in lưới) — trả lời bằng kinh nghiệm phơi khung, canh chỉ, in thật trên áo.
Tách màu in lưới khác in DTF/chuyển nhiệt thế nào?
In DTF và in phun chuyển nhiệt in thẳng đủ màu (CMYK + trắng) trong một lượt, máy tự lo màu — không cần tách. In lưới thì mỗi màu là một khung lưới riêng: muốn in 4 màu thì phơi 4 khung, in chồng lần lượt. Vì vậy trước khi phơi phải tách ảnh thành từng lớp màu. Công cụ này làm đúng khâu đó — thứ mà lâu nay thợ phải ngồi tách tay bằng Photoshop hay Illustrator.
Nên chọn tách Spot hay Index?
| Kiểu | Hợp với | Ra film |
|---|
| Spot — màu phẳng | Logo, chữ, tranh khối màu, ít màu rõ ràng | Mỗi màu một khung, in đặc, cạnh sắc |
| Index — hạt | Ảnh phức tạp, nhiều tông chuyển, in được cả áo tối | Hạt vuông kề nhau, không cần tính góc, ít moiré |
Mẹo đơn giản: nhìn ảnh thấy từng mảng màu tách bạch thì chọn Spot; thấy chuyển tông mềm như ảnh chụp thì chọn Index hoặc bật tram nửa tông. Bạn cứ thử cả hai, xem trước ngay trên màn hình rồi mới xuất.
Tách halftone (nửa tông) để làm gì?
Lưới chỉ in được “có mực” hoặc “không mực” — không in được nửa mực. Muốn thể hiện chuyển tông (da, tóc, bóng đổ, gradient) phải biến vùng xám thành lưới chấm to nhỏ: chỗ đậm chấm to, chỗ nhạt chấm nhỏ. Mắt nhìn xa thấy mượt. Đó là tram nửa tông (halftone).
Bật Tram nửa tông (AM) khi xuất, chọn tần số tram (LPI). Áo thun in tay an toàn ở 35–55 LPI; càng cao càng mịn nhưng đòi lưới căng, phơi chuẩn. Công cụ tự xoay góc tram lệch nhau giữa các màu để tránh moiré — vệt vân xấu khi các lớp chấm đè nhau. In một màu thì để 22.5° là đẹp nhất.
In áo tối màu — vì sao cần lót trắng (underbase)?
Mực in lưới trong hơn ta tưởng: in đỏ thẳng lên áo đen sẽ ra đỏ xỉn, chìm. Nên phải in một lớp lót trắng trước để “bịt” màu áo, rồi mới in màu lên trên — màu mới tươi và đúng. Bật Áo tối màu, công cụ tự sinh khung lót trắng từ tổng vùng có mực.
Choke là co lớp lót vào trong vài pixel để trắng không lòi ra mép màu khi canh chỉ hơi lệch — thợ hay gọi là “bóp lót”. Còn highlight trắng là lớp trắng in sau cùng lên trên, đánh vào vùng sáng nhất cho nổi khối. Lót in đầu, highlight in cuối.
Film xuất ra dùng phơi khung luôn được chứ?
Được. Mỗi khung xuất một file PNG đen trên nền trong suốt, đúng thứ để in ra phim/giấy can rồi phơi lưới: chỗ đen chắn sáng, keo không cứng, rửa trôi cho mực lọt qua. File nhúng sẵn 300 DPI (chunk pHYs) nên Photoshop và RIP mở lên đúng khổ, không bị hiểu nhầm 72 DPI.
Mọi khung đều có registration mark (dấu chữ thập + vòng tròn) ở cùng vị trí, nên chồng khung lên nhau là khít — canh chỉ nhanh, không lệch màu. Mỗi film ghi rõ tên màu, góc tram, LPI ở lề để thợ khỏi lẫn khung. Toàn bộ chạy trong trình duyệt, ảnh không tải lên máy chủ nào — đóng tab là sạch.